Cách ghép xe dọc có lẽ là nội dung được rất nhiều học viên học lái xe tìm kiếm khi bắt đầu làm quen với sa hình. Trong các bài thi lái xe, ghép xe dọc (lùi chuồng) luôn là phần khiến nhiều người lo lắng nhất. Chỉ cần sai góc lái hoặc căn khoảng cách chưa chuẩn, xe rất dễ chạm vạch và bị trừ điểm.

Tuy nhiên trên thực tế, nếu hiểu đúng nguyên tắc và luyện tập đúng cách thì cách ghép xe dọc không hề khó. Chỉ cần nắm rõ từng bước, nhớ các điểm căn và giữ tâm lý bình tĩnh, hầu hết học viên đều có thể thực hiện tốt bài thi này.

Bài viết dưới đây từ Vinasme Tây Nguyên sẽ hướng dẫn chi tiết từ nguyên tắc, các cách ghép xe dọc chuẩn sa hình cho đến những mẹo giúp bạn thực hiện dễ dàng hơn.

1. Ghép dọc là gì?

Ghép dọc là kỹ thuật đưa xe lùi vào một khoảng trống hẹp theo phương song song với lề đường hoặc chuồng đỗ xe. Trong bài thi sát hạch lái xe, đây là nội dung bắt buộc và cũng là phần khiến nhiều học viên sợ nhất. Chỉ cần sai một thao tác nhỏ, xe có thể chạm vạch và mất điểm ngay lập tức.

Tuy nhiên, nếu nhìn ở góc độ thực tế, ghép xe dọc không phải là kỹ thuật khó. Đây đơn giản là quá trình tạo góc hợp lý để đuôi xe đi vào trước, sau đó chỉnh thân xe thẳng lại trong chuồng. Khi hiểu được nguyên lý này, bạn sẽ nhận ra rằng phần lớn những khó khăn khi ghép xe đều xuất phát từ việc chưa nắm rõ quy luật chuyển động của xe.

Theo nhiều hướng dẫn lái xe thực tế được tổng hợp từ các chuyên trang giao thông, người mới học lái thường có xu hướng nhìn đầu xe quá nhiều, trong khi thực tế bánh sau mới là yếu tố quyết định quỹ đạo khi lùi. Chỉ cần quan sát đúng vị trí bánh sau và căn chuẩn góc lùi, việc đưa xe vào chuồng sẽ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều.

Không chỉ phục vụ cho bài thi, kỹ năng ghép xe dọc còn xuất hiện liên tục trong cuộc sống hàng ngày. Từ việc đỗ xe bên lề đường, lùi xe vào bãi đỗ đông đúc cho đến khi đưa xe vào gara gia đình, tất cả đều cần đến kỹ thuật này. Vì vậy, nắm vững cách ghép xe dọc không chỉ giúp bạn thi tốt mà còn giúp bạn tự tin hơn khi lái xe sau này.

2. Vì sao học viên mãi vẫn không biết cách ghép xe dọc?

Thực tế trong quá trình đào tạo tại Vinasme Tây Nguyên, nhiều học viên ban đầu thường nghĩ rằng ghép xe dọc là bài khó nhất. Nhưng sau một thời gian tập luyện, hầu hết đều nhận ra vấn đề không nằm ở độ khó của bài thi mà nằm ở việc chưa hiểu đúng nguyên tắc vận hành của xe.

Một trong những lỗi phổ biến nhất là không xác định đúng khoảng cách ban đầu. Khi xe chạy quá xa chuồng, góc lùi tạo ra sẽ rất khó đưa xe vào đúng vị trí. Ngược lại, nếu xe đi quá sát chuồng ngay từ đầu, chỉ cần đánh lái mạnh một chút là xe có thể chạm vạch. Khoảng cách lý tưởng thường nằm trong khoảng 30-40 cm, đủ để xe có không gian tạo góc khi lùi.

Bên cạnh đó, nhiều học viên thường đánh lái theo cảm giác thay vì dựa vào điểm căn cụ thể. Điều này khiến mỗi lần ghép xe lại cho kết quả khác nhau. Khi chưa có kinh nghiệm, việc sử dụng các mốc căn như vai người lái, mép gương hay bánh sau sẽ giúp thao tác chính xác hơn rất nhiều.

Một yếu tố khác cũng ảnh hưởng khá lớn là tâm lý. Khi bước vào bài thi hoặc khi có người quan sát, nhiều người vô thức tăng tốc hoặc thao tác vội vàng. Trong khi đó, ghép xe dọc là bài thi càng chậm càng dễ chính xác. Chỉ cần giữ bình tĩnh và quan sát kỹ, hầu hết sai sót đều có thể điều chỉnh kịp thời.

3. Nguyên tắc quan trọng trước khi ghép dọc?

Trước khi thực hiện bất kỳ thao tác nào trong bài ghép xe dọc, người lái cần ghi nhớ một số nguyên tắc cơ bản. Đây chính là chìa khóa giúp bạn kiểm soát chiếc xe tốt hơn.

Điều đầu tiên và cũng quan trọng nhất là tốc độ. Trong sa hình, chạy chậm gần như không bao giờ là sai. Khi xe di chuyển chậm, bạn có nhiều thời gian hơn để quan sát gương, điều chỉnh vô lăng và xử lý các tình huống phát sinh.

Tiếp theo là thói quen quan sát gương. Rất nhiều người mới lái có xu hướng quay đầu nhìn phía sau, nhưng cách hiệu quả nhất vẫn là kết hợp cả hai gương chiếu hậu. Gương trái giúp bạn theo dõi khoảng cách với vạch chuồng, còn gương phải giúp kiểm soát thân xe khi xe bắt đầu thẳng lại.

Ngoài ra, người lái cần nhớ một nguyên tắc đơn giản nhưng cực kỳ quan trọng: đuôi xe muốn đi về hướng nào thì đánh lái về hướng đó. Khi đã hiểu được quy luật này, bạn sẽ dễ dàng hình dung quỹ đạo di chuyển của xe trong quá trình lùi.

Cuối cùng là yếu tố tâm lý. Đừng cố gắng hoàn thành bài ghép dọc thật nhanh. Một thao tác chính xác luôn quan trọng hơn tốc độ. Khi bạn bình tĩnh, việc quan sát và xử lý tình huống cũng trở nên dễ dàng hơn rất nhiều.

4. Hướng dẫn cách ghép xe dọc chi tiết nhất

Bước 1: Đưa xe song song với chuồng

• Bước đầu tiên tưởng chừng đơn giản nhưng lại ảnh hưởng đến toàn bộ quá trình ghép xe. Người lái cần điều khiển xe tiến chậm và đi song song với chuồng đỗ.
• Khoảng cách lý tưởng giữa xe và chuồng nên giữ khoảng 30 đến 40 cm. Đây là khoảng cách vừa đủ để khi đánh lái, xe có thể tạo được góc phù hợp mà không quá sát vạch.
• Khi vai người lái ngang với cửa chuồng, đó chính là thời điểm thích hợp để chuẩn bị lùi xe. Nếu dừng quá sớm, xe sẽ thiếu góc khi vào chuồng. Ngược lại, nếu đi quá xa, bạn sẽ phải chỉnh lại nhiều lần.
• Nhiều học viên thường bỏ qua bước căn xe ban đầu và muốn xử lý trong lúc lùi. Điều này khiến thao tác trở nên khó khăn hơn. Thực tế, nếu vị trí xuất phát chuẩn, việc ghép xe phía sau gần như chỉ còn là thao tác kỹ thuật đơn giản.

Bước 2: Đánh hết lái và bắt đầu lùi xe

• Sau khi xe đã đứng đúng vị trí, bạn tiến hành đánh hết lái sang phải và cài số lùi. Đây là bước tạo góc để đưa đuôi xe vào chuồng.
• Khi xe bắt đầu lùi, phần đuôi xe sẽ di chuyển về phía chuồng trong khi đầu xe mở rộng ra phía ngoài. Góc tạo thành thường rơi vào khoảng 45 độ, được xem là góc lý tưởng để tiếp tục đưa xe vào.
• Trong giai đoạn này, việc quan sát gương trái là rất quan trọng. Bạn cần theo dõi khoảng cách giữa thân xe và vạch chuồng để đảm bảo xe không đi quá sâu hoặc quá lệch.
• Một mẹo nhỏ là hãy giữ chân phanh hoặc chân côn thật ổn định để xe di chuyển từ từ. Khi xe lùi chậm, bạn sẽ dễ nhận ra sự thay đổi của góc xe và điều chỉnh kịp thời.

Bước 3: Trả lái khi bánh sau đã vào chuồng

• Khi xe tiếp tục lùi, bạn sẽ thấy bánh sau bên trái bắt đầu tiến gần góc chuồng. Đây là dấu hiệu cho thấy xe đã vào đúng quỹ đạo.
• Lúc này, người lái cần trả lái dần để thân xe bắt đầu thẳng lại với chuồng. Nếu thao tác đúng thời điểm, xe sẽ tự nhiên tiến sâu vào bên trong mà không cần chỉnh nhiều.
• Đây được xem là bước quan trọng nhất của bài ghép xe dọc. Nếu trả lái quá sớm, xe sẽ chưa đủ góc và có nguy cơ lệch ra ngoài. Nếu trả lái quá muộn, thân xe có thể chạm vạch phía trong.
• Để thao tác chính xác hơn, bạn nên kết hợp quan sát cả hai gương. Gương trái giúp kiểm soát khoảng cách với vạch, còn gương phải giúp xác định khi nào thân xe đã gần song song với chuồng.

Bước 4: Chỉnh thẳng xe và hoàn thành bài ghép dọc

• Khi xe đã gần vào hết chuồng, bước cuối cùng là chỉnh cho thân xe nằm thẳng và cân đối trong khu vực đỗ.
• Bạn tiếp tục trả thẳng vô lăng, giữ tốc độ lùi thật chậm và quan sát cả hai gương chiếu hậu. Mục tiêu là đưa xe nằm gọn gàng ở giữa chuồng, không chạm vạch hai bên.
• Nếu nhận thấy xe hơi lệch, bạn hoàn toàn có thể điều chỉnh nhẹ bằng cách tiến lên một chút rồi lùi lại. Đây là thao tác rất bình thường và không ảnh hưởng đến kết quả nếu thực hiện đúng quy định.
• Khi thân xe đã thẳng, bánh xe nằm gọn trong chuồng và khoảng cách hai bên cân đối, bánh xe sau lùi qua vạch vàng nhận bài, khi nghe tín hiệu tín ton nhận bài, hãy thắng lại là vào số 1 để đưa xe ra khỏi bài thi.

Bước 5: Ra khỏi chuồng đúng kỹ thuật

• Sau khi đã hoàn thành phần lùi xe vào chuồng, nhiều học viên thường chủ quan ở bước cuối cùng. Tuy nhiên, trong bài thi sa hình, ra khỏi chuồng không đúng cách vẫn có thể bị trừ điểm hoặc đè vạch. Vì vậy bạn cần thực hiện thao tác thật bình tĩnh và chính xác.
• Trước tiên, người lái vào số 1 và cho xe tiến lên từ từ. Không nên tăng ga hoặc đi quá nhanh vì lúc này khoảng cách trong chuồng vẫn còn khá hẹp. Việc di chuyển chậm giúp bạn dễ quan sát hai bên và kiểm soát hướng xe tốt hơn.
• Khi xe bắt đầu tiến lên, hãy chú ý đến mốc vai người lái so với cửa chuồng. Đây là điểm căn rất quan trọng. Khi vai người lái đã ngang với cửa chuồng, lúc này bạn mới đánh hết lái sang trái để đưa đầu xe ra ngoài.
• Nếu đánh lái quá sớm, bánh xe trước có thể đè lên vạch giới hạn. Ngược lại, nếu đánh lái quá muộn, xe sẽ ra khỏi chuồng rất hẹp và dễ phải chỉnh lại.
• Khi thân xe đã ra khỏi chuồng và xe nằm gọn trong làn đường, bạn trả thẳng vô lăng và tiếp tục di chuyển để hoàn thành bài thi ghép dọc.

Cách ghép xe dọc thực ra không khó nếu bạn hiểu nguyên lý và luyện tập đúng phương pháp. Chỉ cần ghi nhớ các mốc căn quan trọng, giữ tốc độ chậm và bình tĩnh quan sát gương, bạn hoàn toàn có thể đưa xe vào chuồng một cách gọn gàng và chính xác. Nhiều học viên ban đầu cảm thấy lo lắng đói với bài sa hình ghép dọc, nhưng sau vài buổi thực hành đều nhận ra rằng bài ghép dọc chủ yếu nằm ở kỹ thuật và sự tập trung.

Hy vọng qua bài viết hướng dẫn cách ghép xe dọc bạn đã hình dung rõ từng bước thực hiện cũng như những lưu ý quan trọng khi luyện tập và thi sa hình. Khi nắm vững kỹ năng này, việc lái xe trong thực tế như đỗ xe bên lề đường hay trong bãi đỗ đông đúc cũng sẽ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều.

Nếu bạn vẫn còn băn khoăn hoặc muốn luyện tập bài bản hơn, bạn có thể tham khảo thêm các hướng dẫn và khóa học lái xe tại Vinasme Tây Nguyên. Với sự hướng dẫn của đội ngũ giáo viên giàu kinh nghiệm và hệ thống sân tập đạt chuẩn, học viên sẽ được rèn luyện đầy đủ kỹ năng để tự tin vượt qua kỳ thi sát hạch cũng như lái xe an toàn sau này.